ReklamaA1 - Mikołajki Family Homes

Gdy żurawie żegnają lato. Wrześniowe sejmiki na mazurskich łąkach

Przyroda17 września 2026, 7:08
Gdy żurawie żegnają lato. Wrześniowe sejmiki na mazurskich łąkach
 fot. Bogusław Bartysiak, Miłośnicy Mazur

Wrzesień na Mazurach to czas żurawich sejmików. Wtedy te majestatyczne ptaki opuszczają swoje tereny lęgowe i gromadzą się w coraz większe stada, przygotowując się do długiej podróży na zimowiska. W ciągu dnia intensywnie żerują na łąkach, polach i ścierniskach, zbierając energię przed wędrówką. Wieczorami wracają na wspólne noclegowiska, najczęściej położone na mokradłach i w płytkiej wodzie, a ich donośny klangor niesie się wtedy po całej okolicy.

Pierwsze klucze już we wrześniu, szczyt na przełomie miesięcy

Pierwsze żurawie mogą opuszczać Mazury już we wrześniu, jednak największe odloty przypadają zwykle na przełom września i października. Termin zależy między innymi od pogody i dostępności pokarmu, dlatego niektóre stada pozostają z nami nieco dłużej, czasem nawet do początku listopada. Warto teraz spoglądać w niebo. Charakterystyczne klucze żurawi, lecące w kształcie litery V lub U, są jednym z najpiękniejszych znaków nadchodzącej mazurskiej jesieni. Ich widok i dźwięk klangoru to od wieków sygnał, że lato ustępuje miejsca złotej porze roku.

Tysiące ptaków nad Warmią i Mazurami

Polska północno-wschodnia leży na szlaku jesiennej migracji żurawi. Jesienią przez Warmię i Mazury przelatuje około 30 tysięcy tych ptaków, lecących ze Skandynawii do Europy Południowej i Afryki Północnej. Największe noclegowiska żurawi w regionie to okolice jezior Łuknajno i Śniardwy, gdzie ptaki znajdują dogodne warunki do odpoczynku przed dalszą wędrówką. Żurawie migrują przez Polskę dwoma głównymi szlakami. Większość leci przez północ i centrum kraju, mniejsza część przemieszcza się południem. Migracja we wrześniu i październiku wiąże się z kalendarzem wegetacji roślin, którymi żurawie się żywią, a w ostatnich latach także z harmonogramem prac rolniczych.

Gdy żurawie żegnają lato. Wrześniowe sejmiki na mazurskich łąkach

Gdzie i kiedy obserwować?

Najlepsze miejsca do obserwacji żurawich sejmików to rozległe łąki, pola uprawne, zwłaszcza ścierniska po zbiorach, oraz tereny podmokłe – bagna, starorzecza, torfowiska i płytkie wody jezior. Ptaki w ciągu dnia rozlatują się po polach w poszukiwaniu pokarmu, jednak wieczorem wracają na wspólne noclegowiska, tworząc duże stada liczące nawet kilka tysięcy osobników. Szczyt migracji przypada na przełom września i października, ale już teraz, w drugiej połowie września, można podziwiać pierwsze liczniejsze klucze przelatujące nad Mazurami. Ornitolodzy informują, że poprzedniej jesieni około 8 procent wszystkich żurawi migrujących przez Polskę koncentrowało się właśnie na Warmii i Mazurach.

Zakończenie lata

Gdy nad mazurskimi łąkami rozbrzmiewa klangor żurawi, a na niebie pojawiają się pierwsze klucze, wiadomo już, że lato definitywnie ustępuje jesieni. To jeden z tych momentów, kiedy natura sama pisze najpiękniejsze scenariusze. Żurawie sejmiki to nie tylko zjawisko przyrodnicze. To odwieczny rytm, który od pokoleń wyznaczał tempo życia na wsi. Dla dawnych Mazurów klangor żurawi był sygnałem do rozpoczęcia ostatnich prac polowych, przygotowaniem do zimy. Dziś, gdy większość z nas żyje w innym rytmie, ten dźwięk wciąż potrafi zatrzymać czas.

Warto wybrać się na łąkę, podnieść wzrok ku niebu i poczekać, aż nad głową przeleci klucz żurawi. W ich locie jest coś magicznego - coś, co przypomina, że mimo wszystkich zmian, niektóre rzeczy pozostają niezmienne. I że dopóki żurawie będą wracać na mazurskie niebo, dopóty ta kraina będzie zachowywać swój wyjątkowy, dziki charakter.

ReklamaC1 - Ognisty Ptak

Jak się czujesz po przeczytaniu tego artykułu ? Głosów: 0

  • 0
    Czuje się - ZADOWOLONY
    ZADOWOLONY
  • 0
    Czuje się - ZASKOCZONY
    ZASKOCZONY
  • 0
    Czuje się - POINFORMOWANY
    POINFORMOWANY
  • 0
    Czuje się - OBOJĘTNY
    OBOJĘTNY
  • 0
    Czuje się - SMUTNY
    SMUTNY
  • 0
    Czuje się - WKURZONY
    WKURZONY
  • 0
    Czuje się - BRAK SŁÓW
    BRAK SŁÓW

ReklamaB0 - PTTK Ukta

Daj nam znać

Jeśli coś się na Mazurach zafascynowało, wzburzyło lub chcesz się tym podzielić z czytelnikami naszego serwisu
Daj nam znać
ReklamaB1 - Pod Dębem - Ogólny
ReklamaA2 - port 69