
Przez lata na dnie jeziora Mamry spoczywał niemal kompletny Junkers Ju 188 D2 – rzadki niemiecki samolot rozpoznawczy z okresu II wojny światowej. Miał radar, stanowiska strzeleckie i aparaty fotograficzne. Gdy w 1961 roku odnaleźli go nurkowie, wrak był w zaskakująco dobrym stanie. Zamiast trafić do muzeum, został wydobyty, pocięty i wysłany do hut. Do dziś nie wiadomo też na pewno, co wydarzyło się podczas jego ostatniego lotu.
Był 30 grudnia 1944 roku. Z lotniska w Wormditt, czyli dzisiejszej Ornety, wystartował niemiecki Junkers Ju 188 D2. Była to wersja przeznaczona do dalekiego rozpoznania, używana przez Luftwaffe. Samolot mógł wykonywać zdjęcia z powietrza, a zamontowany na nim radar FuG 200 Hohentwiel służył do przeszukiwania powierzchni wody.

Rekonstrukcja zdjęcia AI
Lot zakończył się w rejonie jeziora Mamry. Według najbardziej prawdopodobnej wersji doszło do awarii silnika, a załoga próbowała awaryjnie posadzić maszynę na zamarzniętej tafli. Samolot osiadł na lodzie bez wysuniętego podwozia, ale pokrywa nie wytrzymała jego ciężaru. Junkers zniknął pod wodą.
Co dokładnie stało się z lotnikami, pozostaje niewyjaśnione. W dokumentach jako poległych odnotowano trzech członków załogi, a w samolocie nie znaleziono ich szczątków. Autor opracowania poświęconego wrakowi wskazuje, że mogła to być załoga czteroosobowa i że pilot być może zdołał się uratować. Zastrzega jednak, że brak wiarygodnych relacji i dokumentów nie pozwala rozstrzygnąć tej kwestii.

Rekonstrukcja zdjęcia AI

Rekonstrukcja zdjęcia AI
We wrześniu 1961 roku wrak odnaleźli płetwonurkowie z gdańskiego klubu „Rekin”. Samolot leżał na głębokości około 12 metrów, na piaszczystym dnie. Pokrywały go glony, muszle i pozostałości sieci, ale – jak wynika z relacji przywołanych w artykule Kurs Mazury – maszyna była niemal kompletna. Drewniane łopaty śmigieł były połamane, lecz kadłub, skrzydła i wyposażenie zachowały się w wyjątkowym stanie.
Junkers Ju 188 był rozwinięciem wcześniejszego Ju 88. Wersja D2 służyła przede wszystkim do rozpoznania: oprócz radaru miała aparaty fotograficzne umieszczone w kadłubie. Na odnalezionym egzemplarzu zachowało się także uzbrojenie obronne. W kabinie znaleziono między innymi pistolet maszynowy MP 40 oraz mapy. Ich obecność i wyposażenie samolotu stały się później podstawą różnych hipotez dotyczących celu misji.

Rekonstrukcja zdjęcia AI

Rekonstrukcja zdjęcia AI
Według autora opracowania samolot mógł wykonywać lot rozpoznawczy nad obszarem frontu wschodniego. Jedną z rozważanych możliwości jest misja związana z walkami w tzw. kotle kurlandzkim, gdzie niemieckie wojska zostały odcięte na Łotwie. Radar Hohentwiel mógł pomagać w poszukiwaniu jednostek pływających na Bałtyku, a aparaty fotograficzne – w dokumentowaniu sytuacji na lądzie.
Inna hipoteza wiąże się ze znalezionymi mapami Jugosławii i Włoch. Mogły sugerować dalszy kierunek lotu albo inne zadanie, ale same w sobie nie przesądzają o celu misji. W dostępnych dokumentach i relacjach brakuje pewnego potwierdzenia, dokąd samolot leciał i co dokładnie miał zrobić. Tajemnica ostatniego lotu Ju 188 z Mamr nie została więc ostatecznie rozwiązana.

Rekonstrukcja zdjęcia AI
Po odkryciu wraku podjęto decyzję o jego wydobyciu. Do akcji wykorzystano statek i barki, a następnie ciągniki, którymi wyciągano samolot na brzeg. Podczas prac uszkodzono radar, oderwał się ogon, a silniki zostały wyrwane z konstrukcji. Potem wrak pocięto palnikami i przekazano do hut.

Rekonstrukcja zdjęcia AI
Według przywoływanej w relacjach oficjalnej wersji z odzyskanego aluminium miało powstać 12 343 łyżeczki dla barów mlecznych. To opowieść, która na trwałe przylgnęła do historii samolotu. Nie ocalał jednak żaden znany, kompletny egzemplarz Ju 188, a wyposażenie odnalezione w maszynie w większości zaginęło.

Rekonstrukcja zdjęcia AI
Los wraku z Mamr do dziś budzi emocje. Był to rzadki i wyjątkowo dobrze zachowany samolot – okazja, by ocalić część historii lotnictwa. Zamiast tego został rozebrany na złom. Pozostały fotografie, wspomnienia nurków i pytania o załogę oraz ostatnią misję „Dory”.






Serwis mazury24.eu nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy i opinii. Prosimy o zamieszczanie komentarzy dotyczących danej tematyki dyskusji. Wpisy niezwiązane z tematem, wulgarne, obraźliwe, naruszające prawo będą usuwane.
Artykuł nie ma jeszcze komentarzy, bądź pierwszy!