
10 października 2026 r. w Republice Ściborskiej, położonej w okolicach Bań Mazurskich, otwarto Muzeum Ruchu Puszczańskiego i Ekologicznego. To kolejny etap rozwoju miejsca, które od lat łączy edukację przyrodniczą, tradycje leśne, harcerstwo i ochronę środowiska.
Republika Ściborska od dawna działa jako puszczańskie i ekologiczne centrum edukacyjne. Gromadzi pamiątki związane z tradycjami leśnymi, kulturami rdzennymi oraz historią ruchów społecznych, a nowy obiekt poświęcony jest ideom łączącym życie blisko natury, wychowanie, odpowiedzialność za środowisko i praktyczne umiejętności funkcjonowania w lesie.
Muzeum Ruchu Puszczańskiego i Ekologicznego ma być centralnym i najważniejszym spośród muzeów tworzonych przez Republikę Ściborską. Na terenie tej niezwykłej „Republiki” znajdują się także inne placówki muzealne, m. in. Muzeum Turystyki Pieszej czy Muzeum Psich Zaprzęgów, które razem tworzą rozbudowaną przestrzeń edukacyjną i wystawienniczą.
Nowy obiekt dołączył do już istniejących zbiorów i przestrzeni edukacyjnych Republiki Ściborskiej. Jego otwarcie stało się okazją do opowieści o historii puszczaństwa, skautingu leśnego, ruchów ekologicznych oraz o ich współczesnym znaczeniu.

Muzeum Ruchu Puszczańskiego i Ekologicznego w Republice Ściborskiej
Otwarcie muzeum towarzyszyły XI Spotkanie Kolekcjonerów i Pasjonatów Prus Wschodnich i Mazur oraz obchody 40-lecia Harcerskiego Ruchu Ochrony Środowiska im. św. Franciszka z Asyżu (HROŚ). W programie znalazły się wykłady, prezentacje, wystawy i warsztaty.
W wydarzeniu wzięli udział goście z Polski i Stanów Zjednoczonych. Poruszano tematy historii skautingu leśnego, tradycji puszczańskich, edukacji przyrodniczej, ruchów społecznych i ochrony środowiska, a wykłady uzupełniły wystawy oraz praktyczne zajęcia warsztatowe.
Wśród prelegentów znaleźli się m.in. Krzysztof Braun, który mówił o tradycjach puszczańskich Kurpiów, oraz Piotr Niwiński, przedstawiający historię Kręgu Czarnego Dębu i puszczaństwa w Polsce. Marek Popiel, redaktor „Skauta” w Tarnowie, omówił relacje między skautingiem a puszczaństwem.
Program uzupełniły wystąpienia Piotra Lesiewicza o początkach harcerskiego ruchu ekologicznego, Izy i Karola Żołędziowskich o ruchu słowiańskim w Polsce oraz Szymona Jastrzębowskiego o początkach polskiego ruchu edukatorów przyrody. Marek Długosz opowiedział o działalności Polskiego Ruchu Przyjaciół Indian, działającego w Polsce od 50 lat, a Dariusz Morsztyn o współczesnym puszczaństwie na przykładzie 40 lat misji HROŚ.
Szczególne miejsce w programie zajęła Julie Seton z Instytutu Setona w Stanach Zjednoczonych, wnuczka Ernesta Thompsona Setona – twórcy woodcraftu i skautingu leśnego. Jej wykład pt. „Ruch woodcraft na świecie” przybliżył międzynarodowe znaczenie idei, która od ponad wieku inspiruje wychowanie przez bezpośredni kontakt z przyrodą.
Obecność Julie Seton podkreślała międzynarodowy wymiar wydarzenia i genealogię ruchu puszczańskiego. Woodcraft, rozwijany przez E.T. Setona, opiera się na samodzielności, obserwacji natury, umiejętnościach leśnych, współpracy i szacunku wobec środowiska – wartościach bliskich także Republice Ściborskiej.

Julie Seton z Instytutu Setona w Stanach Zjednoczonych, wnuczka Ernesta Thompsona Setona – twórcy woodcraftu i skautingu leśnego
Wydarzenie było również jubileuszem Harcerskiego Ruchu Ochrony Środowiska im. św. Franciszka z Asyżu, założonego w 1986 r. przez Dariusza Morsztyna. Organizacja od początku łączyła idee harcerskie z ochroną przyrody, pacyfizmem i życiem blisko natury.
HROŚ odwołuje się do nurtu puszczańskiego, w którym istotne są samodzielność, współpraca, szacunek do środowiska i poznawanie przyrody poprzez bezpośredni kontakt z lasem. W Republice Ściborskiej te idee realizowane są poprzez obozy, warsztaty, spotkania edukacyjne i tworzenie muzeów.
XI Spotkanie Kolekcjonerów i Pasjonatów Prus Wschodnich i Mazur pozwoliło prezentować prywatne zbiory oraz rozmawiać o historii regionu. Kolekcjonerzy przywozili dokumenty, fotografie, pocztówki, mapy, przedmioty codziennego użytku i pamiątki związane z dawnymi mieszkańcami Prus Wschodnich oraz powojennymi losami Mazur.
Tego typu spotkania pokazują, że historia regionu żyje nie tylko w opracowaniach naukowych, lecz także w rodzinnych archiwach i przedmiotach przekazywanych z pokolenia na pokolenie. Każdy eksponat może być fragmentem większej opowieści o ludziach, miejscach i przemianach na Mazurach.
Otwarcie muzeum wzmacnia pozycję Republiki Ściborskiej jako miejsca na mapie Mazur, gdzie historia, edukacja i turystyka spotykają się z tematyką przyrodniczą. Dla odwiedzających to szansa, by poznać nie tylko regionalne dziedzictwo Prus Wschodnich i Mazur, ale również idee życia w zgodzie z naturą.
Nowa placówka może stać się także ważnym punktem dla turystów zainteresowanych alternatywnymi formami zwiedzania: wystawami, warsztatami, opowieściami o lesie oraz spotkaniem z lokalną historią. To propozycja zarówno dla pasjonatów historii, jak i dla rodzin, nauczycieli, harcerzy oraz osób szukających aktywnego wypoczynku blisko przyrody.






Serwis mazury24.eu nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy i opinii. Prosimy o zamieszczanie komentarzy dotyczących danej tematyki dyskusji. Wpisy niezwiązane z tematem, wulgarne, obraźliwe, naruszające prawo będą usuwane.
Artykuł nie ma jeszcze komentarzy, bądź pierwszy!