Pierwsze efekty programu „STOP SUSZY!”. Jaz na Gołdapie odzyskał pełną sprawność 

Pod koniec maja oficjalnie zakończono i odebrano prace remontowe na strategicznym obiekcie hydrotechnicznym w regionie – jazie na rzece Gołdapie. Przedsięwzięcie zrealizowane zostało na terenie działania Zarządu Zlewni w Giżycku, w obrębie Nadzoru Wodnego w Gołdapi.  

Inwestycja, której całkowity koszt zamknął się w kwocie blisko 120 tysięcy złotych, diametralnie poprawiła sytuację hydrologiczną w okolicy. W ramach prac wykonano kompleksowe oczyszczenie elementów betonowych oraz uzupełnienie i wypełnienie ubytków strukturalnych. Stalowe elementy konstrukcji przeszły gruntowne czyszczenie i zabezpieczenie antykorozyjne. Dodatkowo, na całą budowlę wraz z przepławką nałożono nowe powłoki malarskie. 

Techniczna sprawność w służbie naturze 

Dzięki tym intensywnym działaniom przywrócono pełną sprawność techniczną budowli. W praktyce oznacza to nie tylko bezpieczniejsze, ale przede wszystkim znacznie bardziej efektywne zarządzanie poziomem wód rzecznych. Eksperci podkreślają, że sprawny jaz to kluczowe narzędzie w elastycznym reagowaniu na wahania poziomów cieków, co ma bezpośrednie przełożenie na kondycję okolicznych ekosystemów i terenów uprawnych. 

Zrealizowane zadanie na Gołdapie stanowi inaugurację szerszego frontu robót modernizacyjnych, jakie zaplanowano na ten rok w północno-wschodniej Polsce. 

Ambitne plany na 2026 rok - 16 budowli w kolejce 

Modernizacja Gołdapi to dopiero początek. W 2026 roku na obszarze całego regionu wodnego zaplanowano realizację aż siedmiu zadań o charakterze utrzymaniowym. Obejmą remonty w obrębie 16 budowli spiętrzających wodę, rozsianych na dziewięciu kluczowych rzekach Podlasia, Warmii i Mazur. Wśród obiektów wytypowanych do naprawy znajduje się: 5 jazów, 4 zastawki, 7 przepustów z piętrzeniem. 

Harmonogram prac jest już bardzo zaawansowany. Poza zakończonym zadaniem na rzece Gołdapie, dwa kolejne projekty znajdują się obecnie w fazie realizacji. Dla pozostałych czterech zadań trwają procedury przetargowe, mające na celu wyłonienie rzetelnych wykonawców, którzy niebawem wejdą na plac budowy. 

Retencja korytowa wspiera rolników 

Opisywane inwestycje stanowią filar Programu Kształtowania Zasobów Wodnych (PKZW), będącego integralną częścią ogólnopolskiej strategii „STOP SUSZY!”. Program ten, pierwotnie znany jako działania z zakresu retencji korytowej, koncentruje się przede wszystkim na obszarach wykorzystywanych rolniczo. To tam woda jest dziś towarem najbardziej deficytowym. 

Główną ideą programu jest spowalnianie odpływu wód opadowych i roztopowych oraz zwiększanie retencji wód powierzchniowych. Poprzez kontrolowane podnoszenie poziomu piętrzenia wody na obiektach hydrotechnicznych, poprawia się uwilgotnienie gruntów bezpośrednio przylegających do rzek. Działania te niosą za sobą ogromne korzyści dla rolnictwa – sprawna infrastruktura publiczna bezpośrednio wspiera i stabilizuje funkcjonowanie prywatnych urządzeń melioracyjnych, ograniczając drastyczny i bezpowrotny odpływ wody z pól. 

Odpowiedź na wyzwania klimatyczne 

W związku z coraz częściej występującymi i niezwykle dotkliwymi zjawiskami suszy, w tym suszy rolniczej, utrzymanie odpowiedniego stanu technicznego infrastruktury hydrotechnicznej staje się jednym z najważniejszych narzędzi przeciwdziałania skutkom zmian klimatu. 

Systematyczne remonty i modernizacje budowli piętrzących realnie zwiększają odporność regionu na niedobory hydrologiczne, poprawiają lokalny bilans wodny oraz wdrażają zasady zrównoważonego gospodarowania zasobami.

Przykład z Gołdapi dowodzi, że konsekwentna polityka oraz systemowe inwestowanie w infrastrukturę wodną przynoszą wymierne efekty i stanowią kluczowy element długofalowej ochrony zasobów wodnych kraju.