BożeBoże

Miejscowość poza szlakiem WJM
0 0 629
Hotel Hotel Noclegi Noclegi Basen / spa Basen / spa Czartery Czartery Sklep spożywczy Sklep spożywczy Market / hipermarket Market / hipermarket Sklep branżowy Sklep branżowy Sklep żeglarski Sklep żeglarski Bankomat Bankomat Bank Bank Kantor Kantor Informat. turystyczny Informat. turystyczny Poczta Poczta Policja Policja Straż pożarna Straż pożarna Stacja paliw Stacja paliw Naprawa samochodów Naprawa samochodów Naprawa łodzi Naprawa łodzi Gastronomia Gastronomia Ośrodek zdrowia Ośrodek zdrowia szpital szpital Apteka Apteka Lekarz prywatny Lekarz prywatny

Boże to wieś w Polsce położona w gminie Mrągowo. Niewielka miejscowość na Mazurach o wielkiej historii i wspaniałych zabytkach. Warto tu koniecznie zajrzeć.

Miejscowość lokowana w 1370 r. na prawie chełmińskim. Po 1737 r. przy kościele powstała szkoła wiejska. We wsi na miejscu zrujnowanego kościoła w 1754 wybudowane zostało rodowe mauzoleum Suchodolców (Suchodolskich – znana rodzina ariańska). W 1785 r. we wsi były 23 domy.

W latach 1815–1821 Boże było określano jako szlachecka wieś kościelna, w której zamieszkiwało 156 osób. W 1882 r. kościół rozebrano a wieś Boże włączona została do parafii luterańskiej w Szestnie. Włoki należące do plebana zostały zlicytowane. Mauzoleum Suchodolców odnowiono w 1833.

W 1885 właścicielem dóbr Boże po rodzinie von Suchodletz został Ferdynand Rogalla von Bieberstein z Baranowa. W 1900 r. majątek obejmował ponad 90 włók ziemi, hodowano w nim konie, bydło, trzodę chlewną i owce, funkcjonowała mleczarnia parowa, cegielnia, tartak oraz zakład ogrodniczo-handlowy.

Majątek ziemski razem z folwarkiem miał powierzchnię prawie 800 ha. Funkcjonowały tu mleczarnia, młyn, tartak i cegielnia. W kolejnych latach część majątku rozparcelowano na gospodarstwa chłopskie i osadzono przesiedleńców niemieckich z Wołynia oraz założono leśniczówkę, która strzegła też tutejszej suszarni nasion. Pozostałe gospodarstwo rolne specjalizowało się w hodowli kwalifikowanych sadzeniaków kartofli oraz ziarna siewnego zbóż i roślin pastewnych. Swoje pola doświadczalne miało także Wschodniopruskie Towarzystwo Hodowli Nasion Nordost. Do majątku należała cegielnia, którą unowocześniono i dzięki specjalnej suszarni mogła pracować także zimą, osiągając roczną wydajność 6 mln sztuk cegieł.

W 1945 r. wszyscy mieszkańcy wsi wraz ze swoim mieniem pozostali na miejscu. Po II wojnie światowej w Bożem funkcjonował PGR.

Zabytki w Boże

  • Kościół z XVIII w., dawne mauzoleum Suchodolców.
  • Klasycystyczny dwór wybudowany w 1848 roku. Dwór na osi elewacji wzdłużnych posiada obustronne ryzality. Ryzalit od strony dawnego parku na poziomie pierwszego piętra posiada arkady w których mieszczą się okna oraz na skrajach posągi. Z centralnej arkady na poziomie pierwszego piętra przejście na taras. Wsparty na kolumnach taras osłania wejście do dworu. Dwór nakryty jest dachem naczółkowym. Współcześnie w budynku mieści się szkoła podstawowa.
  • Budynek rządówki z arkadowym podcieniem od frontu.
  • Budynki gospodarcze z końca XIX i początków XX wieku.
  • Park XIX wiek .
  • Grodzisko po fortyfikacji rycerskiej z okresu krzyżackiego – relikty budowli znajdujące się na zachód od kaplicy – przypuszczalnie niewielkiej krzyżackiej wieży obronnej. Funkcjonowała ona po zasiedleniu tych terenów przez Zakon Krzyżacki w 2 poł. XIV w., lub też na początku XV wieku. Badania jej pozostałości prowadził Tomasz Nowakiewicz w 1998 roku. Stanowisko interpretowane jest jako siedziba rycerska z okresu państwa krzyżackiego.
  • Grodzisko plemienia Galindów położone na północ od wsi. Datowane na 2 poł. X–X/XI wieku. Niewielkie i zniszczone. Odkryto tu m.in. kamienne podwaliny budynku o charakterze mieszkalnym. Grodzisko, wraz z towarzyszącą mu od wschodu osadą otwartą pełniło prawdopodobnie rolę prestiżowej siedziby galindzkiego możnowładcy. Badania prowadził tu w 1997 r. Tomasz Nowakiewicz.
Boże - zdjęcie
+ 29 zdjęć
ReklamaA1 - Walentynki Mazurski Raj
ReklamaA2 - Ruciane Park